پنل نخست
ابعاد نظری، اخلاقی و حقوقی
مبانی هنجاری، شکاف میان اصول اعلامشده و اجرا، عاملیت و فریب، کنترل انسانی و حقوق افراد در برابر تصمیمهای ماشینی.
نشست تخصصی
گسترش هوش مصنوعی مولد و عاملهای هوشمند، شیوه تصمیمگیری، تولید دانش، ارائه خدمات و ارتباط سازمانها با ذینفعان را تغییر داده است. این نشست میپرسد چگونه میتوان از این ظرفیت برای نوآوری و توسعه پایدار استفاده کرد، بدون تضعیف حقوق افراد، عدالت، شفافیت، پاسخگویی و اعتماد.
Sustainable Development in the Age of Intelligent Agents
۲۸ مرداد ۱۴۰۵ ۱۴:۰۰ – ۱۸:۰۰ کارخانه نوآوری آزادی، مرکز نوآوری پلنت حضوری
ظرفیت نشست تکمیل شده است · حضوری · ویژه فعالان حرفهای
چارچوب نشست
نزدیککردن مباحث اخلاقی و حقوقی به تصمیمهای واقعی سازمانی؛ تبدیل اصول کلی به سیاست، فرایند، کنترل و مسئولیت اجرایی.
این فناوریها میتوانند به افزایش بهرهوری، کاهش اتلاف، توسعه خدمات و خلق ارزش پایدار کمک کنند؛ اما همزمان خطرهایی مانند تبعیض، نقض حریم خصوصی، فریب، تولید اطلاعات نادرست، کاهش کنترل انسانی و ابهام در مسئولیت را نیز به همراه دارند.
چگونه میتوان از ظرفیت عاملهای هوشمند برای نوآوری و توسعه پایدار استفاده کرد، بدون آنکه حقوق افراد، عدالت، شفافیت، پاسخگویی و اعتماد ذینفعان تضعیف شود؟
پنل نخست
مبانی هنجاری، شکاف میان اصول اعلامشده و اجرا، عاملیت و فریب، کنترل انسانی و حقوق افراد در برابر تصمیمهای ماشینی.
پنل دوم
کاربرد عملی، حکمرانی داده، نظارت انسانی، مدیریت ریسک تأمینکنندگان، سیاست داخلی و گزارشدهی پایداری با کمک AI.
هدف نشست
سخنران
مدیرکل حقوقی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات
فارغالتحصیل رشته حقوق قضایی از دانشکده حقوق دانشگاه تهران، با بیش از سی سال سابقه فعالیت اجرایی، علمی و آموزشی در حوزه حقوق است.
ایشان دارای تجربه مدیریتی در سطوح مختلف حقوقی و ثبتی، از جمله مدیریت حقوقی در وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، وزارت نیرو و سازمان ثبت اسناد و املاک کشور بوده و در طول فعالیت حرفهای خود، در حوزههایی همچون حقوق عمومی، حقوق فناوری، تنظیمگری، قراردادها، ساختارهای حقوقی سازمانی و مسائل نوظهور حقوقی به فعالیت پرداخته است.
بهرهمندی از تجربه دانشگاهی، مدیریتی و اجرایی، بهویژه در حوزههای حکمرانی، فناوری، ارتباطات و نظامهای حقوقی نوین، ایشان را قادر ساخته است تا دیدگاههای کاربردی و تحلیلی خود را پیرامون چالشهای حقوقی عصر تحول دیجیتال، از جمله مسئولیت حقوقی، تنظیمگری فناوری و حکمرانی هوش مصنوعی ارائه نماید.
پنلیستها
پنلیستهای دو پنل تخصصی نشست — ابعاد اخلاقیـحقوقی و نوآوری مسئولانه در سازمانها.
پنل ۰۱ · ابعاد نظری، اخلاقی و حقوقی
جامعهشناس و عضو هیئت علمی دانشگاه گیلان
سالهاست در حوزه تحولات اجتماعی و فرهنگی جامعه ایران و شیوه مواجهه و انطباق جامعه با پدیدهها، فناوریها و تغییرات جدید مطالعه و فعالیت میکند. بخش مهمی از دغدغه پژوهشی و عمومی او به فهم تجربه زیسته مردم در مواجهه با تغییرات اجتماعی، سبکهای جدید زندگی، رسانهها و فناوریهای نو مربوط است.
او در کنار فعالیت دانشگاهی، از طریق شبکههای اجتماعی و کانالهای ارتباطی خود تلاش کرده است مفاهیم و تحلیلهای جامعهشناختی را از محدوده دانشگاه فراتر ببرد و آنها را به زبان قابلفهم با مخاطبان غیرمتخصص در میان بگذارد؛ رویکردی که به شکلگیری گفتوگو میان دانش دانشگاهی و تجربه روزمره جامعه کمک میکند.
مدرس دانشگاه و پژوهشگر هوش مصنوعی و علوم ارتباطات
دانشآموخته دکتری علوم ارتباطات اجتماعی از دانشگاه علامه طباطبائی است. بخش مهمی از مطالعات و فعالیتهای او بر نسبت میان فناوریهای ارتباطی، هوش مصنوعی، حقیقت، اعتماد و مسئولیت اخلاقی متمرکز است؛ بهویژه اینکه ورود الگوریتمها و ابزارهای مولد چگونه شیوه تولید و دریافت اطلاعات و درک ما از اعتبار، منبع و حقیقت را تغییر میدهد.
نوآوری در رویکرد او را میتوان در پیوند دادن بحث فنی هوش مصنوعی با مسئلهای بنیادیتر در علوم انسانی و ارتباطات دید: وقتی ماشین میتواند محتوایی معتبرنما تولید کند و در انتخاب، بازنمایی و گردش اطلاعات نقش داشته باشد، دیگر مسئله فقط «کارایی فناوری» نیست؛ بلکه باید درباره مسئولیت در قبال حقیقت، اعتماد عمومی، اخلاق استفاده از AI و مرز میان قضاوت انسانی و خروجی الگوریتمی نیز پرسش کرد. این نگاه، هوش مصنوعی را نه صرفاً یک ابزار جدید، بلکه عاملی مؤثر بر زیست اطلاعاتی و اخلاقی جامعه بررسی میکند.
پژوهشگر و مشاور پایداری، ESG و حقوق بشر · بنیانگذار ندای توسعه
دانشآموخته دکتری حقوق بینالملل، پژوهشگر و مشاور حوزه پایداری، مسئولیت اجتماعی، ESG و حقوق بشر و بنیانگذار ندای توسعه است. سابقه حرفهای او ترکیبی از حقوق، تنوع فرهنگی، مدیریت توسعه و مشاوره پایداری است و در سالهای اخیر بر پیوند میان حکمرانی سازمانی، توسعه پایدار، مسئولیتپذیری شرکتها و فناوریهای نو تمرکز داشته است.
او دارای گواهینامههای GRI Certified Sustainability Professional و FSA Credential Level II است و در زمینه گزارشدهی پایداری، تحلیل ذینفعان و طراحی چارچوبهای حکمرانی و پاسخگویی سازمانی فعالیت میکند.
عضو هیئت علمی حقوق دانشگاه شیراز · حقوق عمومی و حقوق بشر
عضو هیئت علمی حقوق دانشگاه شیراز و دانشآموخته حوزه حقوق عمومی و حقوق بشر است. زمینههای تخصصی و پژوهشی ایشان، طیفی از موضوعات حقوق بشری، تنوع فرهنگی، حکمرانی خوب و حقوق ایران را دربرمیگیرد. در کنار فعالیتهای دانشگاهی، تجربههای مشاورهای و وکالتی، بهویژه در حوزه ارتباطات و اطلاعات، موجب شده است توجه ویژهای به چگونگی مواجهه نظامهای حقوقی، سازوکارهای حکمرانی و تنظیمگری با پدیدهها و مسائل نوظهور داشته باشد.
در حوزه هوش مصنوعی نیز تمرکز ایشان بر پیامدهای حقوقی و تنظیمگری این فناوری است؛ از جمله سوگیریهای احتمالی سامانههای هوشمند، خطر نقض حقوق مصرفکنندگان و دریافتکنندگان خدمات، مسئولیت حقوقی پلتفرمها و ضرورت بازاندیشی در شیوههای تنظیمگری و پاسخگویی حقوقی در برابر تصمیمها و خدمات مبتنی بر هوش مصنوعی. این رویکرد، امکان بررسی هوش مصنوعی را نه صرفاً بهعنوان یک فناوری جدید، بلکه بهمثابه موضوعی مرتبط با حقوق بنیادین، مسئولیت، حکمرانی و کیفیت تنظیمگری فراهم میکند.
پنل ۰۲ · نوآوری مسئولانه در سازمانها و شرکتها
استاد تمام فیزیک دانشگاه صنعتی شریف · برنده جایزه خوارزمی
برنده جایزه خوارزمی در بخش بینالملل، عضو وابسته ارشد در مرکز بینالمللی فیزیک نظری، و رئیس سابق انجمن فیزیک ایران و عضو پیوسته انجمن فیزیک. متولد ۱۳۳۶، استاد تمام دانشکده فیزیک دانشگاه صنعتی شریف است.
تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در تهران به پایان رسانید و برای ادامه تحصیل به انگلیس اعزام شد. در دانشگاههای کنت و کالج امپریال به تحصیل ادامه داد و دکتری فیزیک خود را از کالج امپریال دریافت کرد. سپس در چند موسسه در انگلیس و ایرلند دورههای فوق دکتری گذراند. در بازگشت به ایران ابتدا در دانشگاه تهران و سپس در دانشگاه صنعتی شریف استخدام شد که تاکنون در این دانشگاه به عنوان هیئت علمی مشغول به کار است.
رشته پژوهشی او فیزیک آماری و سیستمهای پیچیده است. وی از برجستهترین و شناختهشدهترین فیزیکدانان ایرانی در سطح بینالمللی است که در توسعه پروژههای علمی بزرگ بینالمللی نقش محوری دارد.
مدیر استراتژی گروه بیمه سامان · دکترای فنآفرینی دانشگاه تهران
دانشآموخته دکترای فنآفرینی از دانشگاه تهران است و بخش عمده فعالیت حرفهای او در تقاطع استراتژی، نوآوری و فناوری شکل گرفته است.
پیش از این در هلدینگ فناوری اطلاعات بانک پارسیان در حوزه استراتژی گروه فعالیت داشته و در دورهای نیز بهعنوان مدیر نوآوری، بر توسعه سبد نوآوری و تقویت فرهنگ نوآوری تمرکز کرده است. در حال حاضر مدیر استراتژی گروه بیمه سامان است و در این نقش، شرکتهای وابسته را در مسیر تحقق راهبردها همراهی و راهنمایی میکند. در کنار فعالیتهای مدیریتی، حدود ۱۰ سال است که بهعنوان مشاور در حوزههای استراتژی، نوآوری و تحول دیجیتال با سازمانها و کسبوکارها همکاری میکند.
از دوران تحصیل تا امروز، توسعه پایدار، نوآوری مسئولانه، فناوری پاک و فناوری در خدمت خیر عمومی از دغدغههای اصلی او بوده است؛ دغدغهای که امروز بیش از گذشته، در پیوند میان فناوریهای نوظهور، کسبوکار و مسئولیت اجتماعی و محیطزیستی اهمیت یافته است.
مهندس نرمافزار · بنیانگذار خوشفکری و Innovation Culture · استراتژیست نوآوری
استراتژیست نوآوری، طراح زیستبومهای نوآوری و سازنده کسبوکارهای مبتنی بر هوش مصنوعی است. او طی بیش از ۱۵ سال فعالیت حرفهای، در نقطه تلاقی فناوری، نوآوری، کارآفرینی و توسعه کسبوکار فعالیت کرده و در طراحی و توسعه محصولات و برنامههای نوآوری و همراهی با بیش از ۲۰۰ استارتاپ و تیم کارآفرین نقش داشته است.
او بنیانگذار «خوشفکری»، از رسانههای باسابقه حوزه کارآفرینی و نوآوری در ایران، و Innovation Culture است. همچنین چندین سال بهعنوان معاون نوآوری و عضو هیئتمدیره «کارخانه نوآوری همآوا» در طراحی و توسعه برنامهها و زیرساختهای حمایت از استارتاپها و شکلگیری زیستبومهای نوآوری فعالیت داشته است.
در سالهای اخیر، بخش مهمی از فعالیت او بر هوش مصنوعی و عاملهای هوشمند، کاربرد آنها در کسبوکار و تأثیرشان بر آینده نوآوری و تصمیمگیری متمرکز شده است.
از دیگر حوزههای مورد توجه او، توسعه پایدار، ESG و هوش مصنوعی مسئولانه است؛ با تمرکز بر این پرسش که چگونه میتوان از ظرفیت فناوریهای نوظهور برای خلق ارزش و نوآوری بهره گرفت، بدون آنکه مسئولیتهای انسانی، اجتماعی و زیستمحیطی در طراحی کسبوکار و تصمیمگیری نادیده گرفته شوند.
بنیانگذار و مدیرعامل ICDS · رئیس کارگروه تحول دیجیتال و حکمرانی داده خراسان رضوی
بنیانگذار و مدیرعامل مرکز نوآوری علم داده و هوش مصنوعی ICDS و متخصص برجسته هوش مصنوعی است. دارای کارشناسی ارشد از دانشگاه صنعتی شریف و دکترا و پسادکتری در حوزه هوش مصنوعی از دانشگاه آمستردام هلند است. او همچنین رئیس کارگروه تحول دیجیتال و حکمرانی داده در استانداری خراسان رضوی است.
سابقه پژوهش و تدریس در دانشگاههای معتبر داخلی و خارجی دارد و از جمله بهعنوان استاد مدعو در دانشگاه فردوسی مشهد فعالیت کرده است.
مرکز ICDS در اکوسیستم صنعت و دانشگاه در شرق کشور فعال است. او سابقه مدیریت هوش مصنوعی در شرکت بادصبا را نیز دارد، از دی ۱۴۰۳ بهعنوان رئیس کارگروه تحول دیجیتال و حکمرانی داده استانداری خراسان رضوی منصوب شده و بهعنوان مشاور و منتور در رویدادهای تخصصی فناوری، استارتاپی و کسبوکار فعالیت میکند.
تسهیلگران
تسهیلگر و مجری نشست و تسهیلگر علمی، همراه پنلها در پیشبرد گفتوگو.
تسهیلگر و مجری نشست
متخصص توسعه پایدار، مسئولیت اجتماعی و علوم رفتاری، با تجربه مدیریتی و حرفهای در بخشهای عمومی و خصوصی و سابقه فعالیت در اتاق بازرگانی در حوزه پایداری، مسئولیت اجتماعی و مشارکت ذینفعان.
حوزه فعالیت حرفهای او شامل طراحی استراتژیهای پایداری، هدایت و تخصیص منابع در برنامههای مسئولیت اجتماعی، طراحی پویشهای اثرگذار، مشارکت ذینفعان و توسعه رویکردهای رفتاری برای مسائل سازمانی و پایداری است.
او دارای کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی با رویکرد تخصصی در طرحوارهدرمانی و همچنین DBA است و در فعالیتهای حرفهای خود بر پیوند میان مدیریت، علوم رفتاری و توسعه پایدار تمرکز دارد.
تسهیلگر علمی نشست
دانشآموخته دکتری علوم اعصاب شناختی از دانشگاه تربیت مدرس و پژوهشگر حوزه علوم اعصاب شناختی-اجتماعی است. پژوهشهای او در مرز میان علوم اعصاب شناختی، اقتصاد عصبی و هوش مصنوعی قرار دارد و بر تبیین محاسباتی سوگیریهای شناختی و همترازی سیستمهای هوش مصنوعی با الگوهای پردازش عادلانه مغز انسان تمرکز دارد. او بیش از ۳۷ مقاله علمی بینالمللی منتشر کرده و ۱۷ رتبه برتر علمی در سطح ملی و بینالمللی کسب کرده است.
او همچنین مسئولیت دبیرخانه کشوری هوش مصنوعی و برنامهنویسی وزارت آموزش و پرورش را بر عهده داشته و در تدوین برنامه درسی ملی هوش مصنوعی و معماری طرح «ایران دیجیتال» با پوشش بیش از یک میلیون دانشآموز نقش داشته است. تجربه مشاوره علمی به ستاد اقتصاد دیجیتال معاونت علمی ریاستجمهوری، توسعه محصولات ارزیابی و توانبخشی شناختی مبتنی بر هوش مصنوعی و تدریس مدیریت محصول، فعالیتهای او را در نقطه تلاقی پژوهش علمی، سیاستگذاری آموزشی و کاربرد عملی هوش مصنوعی قرار داده است.
برنامه پیشبینیشده
دو پنل اصلی بر شش اصل مشترک استوارند — جزئیات نهایی پس از تأیید سخنرانان اعلام میشود.
پذیرش و گفتوگوی آغازین
شبکهسازی
افتتاحیه و طرح پرسش محوری نشست
سخنرانی
پنل نخست: ابعاد نظری، اخلاقی و حقوقی
پنل
پنل دوم: نوآوری مسئولانه در سازمانها و شرکتها
پنل
جمعبندی؛ از اصول تا سیاست و مسئولیت اجرایی
جمعبندی
محورهای نشست
محورها جنبه راهنما دارند؛ هر سخنران میتواند متناسب با حوزه تخصصی خود، یک یا چند مسئله را با تمرکز بیشتری بررسی کند.
Theoretical, Ethical and Legal Dimensions
این پنل به مبانی و چالشهای هنجاری هوش مصنوعی میپردازد. تجربه شرکتهای بزرگ فناوری نشان داده است که میان اصول اعلامشده «هوش مصنوعی مسئولانه» و اجرای واقعی آنها فاصله قابلتوجهی وجود دارد. ظهور عاملهای هوشمند نیز پرسشهای تازهای درباره عاملیت، فریب، کنترل و مسئولیت ایجاد کرده است.
Responsible Innovation in Organizations
این پنل بر کاربرد عملی هوش مصنوعی در سازمانها تمرکز دارد. نمونههای موفق نشان میدهند هوش مصنوعی زمانی ارزش واقعی ایجاد میکند که بر مسئلهای روشن، داده معتبر، شاخصهای قابلاندازهگیری و تداوم قضاوت انسانی استوار باشد.
چارچوب مشترک دو پنل
بحثهای نشست بر این اصول استوار است.
حفظ کرامت، اختیار و حقوق افراد
شناسایی و کنترل خطرهای قابلپیشبینی
جلوگیری از بازتولید تبعیض و نابرابری
امکان توضیح، ردیابی و راستیآزمایی
تعیین مسئول مشخص و مسیر اعتراض و جبران
ایجاد ارزش اقتصادی، اجتماعی و محیطزیستی واقعی
مسائل پیشنهادی
مسائل زیر راهنمای بحث هستند؛ انتظار نمیرود هر سخنران به همه موارد بپردازد.
در شرکتهای بزرگ فناوری، اصول اخلاق هوش مصنوعی و چارچوبهای هوش مصنوعی مسئولانه سالهاست منتشر میشود؛ بااینحال پژوهش ۲۰۲۳ دانشگاه استنفورد (با مشارکت Google Research) نشان میدهد حتی در این شرکتها میان اصول اعلامشده و اجرای واقعی شکاف جدی وجود دارد.
وقتی شرکتهایی که سالهاست اصول، تیمهای تخصصی و ابزارهای اخلاقی دارند همچنان در اجرا با چالش مواجهاند، شرکتهای اقتصاد دیجیتال ایران در غیاب چنین سازوکارهایی با چه ریسکهایی روبهرو هستند و مسئولیتپذیری را باید از کجا آغاز کنند؟
آزمون مؤسسه امنیت هوش مصنوعی بریتانیا (AISI) نشان داد یک عامل هوش مصنوعی در مأموریت سایبری به اجرای مستقیم دستور محدود نماند؛ افراد واقعی را شناسایی کرد، هویت جعلی ساخت، از مهندسی اجتماعی بهره گرفت و پس از آشکارشدن رفتار، در پی پنهانکردن آثار آن برآمد.
اگر عامل برای تحقق هدف از جعل هویت و پنهانکاری استفاده کند، مرز میان ابزار و کنشگر کجاست؟ در صورت وقوع آسیب، مسئولیت متوجه توسعهدهنده، ارائهدهنده، سازمان مستقرکننده یا ناظر انسانی است؟
نمونههایی مانند پیشبینی موجودی والمارت، نگهداری پیشبینانه BMW و تحلیل قراردادهای JPMorgan نشان میدهند هوش مصنوعی زمانی ارزش واقعی میسازد که بر مسئله روشن، داده مرتبط، شاخصهای قابلاندازهگیری و قضاوت انسانی استوار باشد. در مقابل، شکستهایی مانند Watson for Oncology، ابزار استخدام آمازون و برخی چتباتهای خدمات مشتری نشان دادند فشار عرضه سریع، داده سوگیرانه و حذف ناگهانی انسان میتواند پروژه را به منبع زیان و بیاعتمادی تبدیل کند.
چه چیزی یک کاربرد هوش مصنوعی را از پروژه صرفاً فناورانه به نوآوری واقعی تبدیل میکند؟ سازمانها چگونه میان سرعت نوآوری و ضرورت اعتبارسنجی، عدالت، ایمنی و اعتماد ذینفعان تعادل برقرار کنند؟
پروندههایی مانند Clearview AI، Amazon Alexa، DeepMind و NHS، Samsung، LinkedIn، TikTok و موارد مشابه نشان میدهند نقض حریم خصوصی ممکن است از جمعآوری بدون رضایت، تغییر هدف پردازش، نگهداری غیرضروری، استنباط ویژگیهای حساس یا انتقال اطلاعات محرمانه ناشی شود.
شرکتها پیش از بهکارگیری هوش مصنوعی چگونه تشخیص دهند استفاده ظاهراً قانونی از داده به نقض رضایت، تغییر هدف پردازش یا انتقال پنهان داده منجر نمیشود؟ چه کنترلهایی باید پیش از استقرار سامانه الزامی شود؟
در پرونده گزارشهای PwC Middle East، منابع ناموجود، استنادهای ناسازگار و ادعاهای تأییدنشده در گزارشهایی دیده شد که با کمک هوش مصنوعی تهیه شده بودند. این خطر در گزارشدهی پایداری اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا سرمایهگذاران، کارکنان، مشتریان، نهادهای ناظر و جامعه بر اساس این اطلاعات قضاوت میکنند.
اگر بخشی از دادهها، منابع یا ادعاهای گزارش پایداری نادرست یا ساختگی باشد، آیا صرفاً خطای فنی است یا میتواند مصداق گزارشدهی گمراهکننده باشد؟ سازمان چه فرایندی برای ردیابی منشأ داده، راستیآزمایی ادعاها و تعیین مسئول نهایی باید برقرار کند؟
مخاطبان
اگر در تقاطع فناوری، سیاست، حقوق و پایداری فعالیت میکنید، جای شما در این گفتوگوست.
Seeking a Balance between Innovation, AI and Responsibility
در جستوجوی تعادل میان نوآوری، هوش مصنوعی و مسئولیت
پیوند تجربه نوآوری و فناوری با پایداری، مسئولیتپذیری شرکتی و ESG.
حامیان
از حمایت این مجموعهها در برگزاری نشست سپاسگزاریم.
جالب
مرکز نوآوری پلنت
ثبتنام
با توجه به استقبال گسترده، امکان ثبتنام جدید وجود ندارد. اگر قبلاً ثبتنام کردهاید، جزئیات از طریق ایمیل برای شما ارسال شده است.
کارخانه نوآوری آزادی، مرکز نوآوری پلنت
تهران، بزرگراه لشگری [مخصوص کرج]، کارخانه نوآوری آزادی، سوله چهارم، مرکز نوآوری پلنت
۲۸ مرداد ۱۴۰۵ · ۱۴:۰۰ – ۱۸:۰۰
برای پرسشهای اجرایی با دبیرخانه نشست در تماس باشید.
تماس با دبیرخانههمکاری و حمایت
همکاری شما به گسترش گفتوگوی چندذینفعی، تولید محتوای تخصصی و پیوند مسئولانه درباره آینده هوش مصنوعی کمک میکند.
دبیرخانه نشست
برای اسپانسری و پرسشهای اجرایی با ما در تماس باشید.